Το ντέρτι της έκπληξης

Σε μια πρόσφατη εξόρμηση στην πόλη χωνευτήρι που λέγεται Θεσσαλονίκη με αφορμή το Open Thessaloniki 2024, επισκέφτηκα εκκλησίες βυζαντινές, το μουσικό και το τεκτονικό της μέγαρο, το πρώτο της εμπορικό κέντρο το Ερμείον και άλλους χώρους της όπως τα Σφαγεία και το Μουσείο Ύδρευσης. Να περιδιαβαίνει κανείς την Άνω Πόλη, το κέντρο της, τις δυτικές συνοικίες της και να αισθάνεται μέρος της με μια ησυχία που βρίσκεται σε μια διαρκή εγρήγορση αυτή την γεύση του γλυκού αφηγήματος στο διηνεκές. Σημερινή και αλλοτινή, σύγχρονο σταυροδρόμι πολιτισμών που βγάζουν σε ένα φοιτητικό συναπάντημα που καταλήγει στη θάλασσα ή να τα κάνει θάλασσα. Εκεί έχω την αίσθηση του επισκέπτη που συναρπάζεται σε κάθε της γωνία με κάθε νέα της έκπληξη. Κάπως σα τη νύφη που αποκαλύπτει κάτω από κάθε της πέπλο και άλλη μια οπτική φαντασία.

Και ήμουν τυχερή. Καθώς οι μουσικές εκδηλώσεις που επιλέξαμε να παρακολουθήσουμε αποτελούσαν την ακροβασία ανάμεσα στην μπαρόκ εποχή και της ανακάλυψης ενός παλιού μουσικού οργάνου. Ο Παγκανίνι έλεγε ότι η glass harmonica αναπαράγει τον ήχο των αγγέλων. Καθαρά δάχτυλα αγγίζουν και θερμαίνουν μια κρυσταλλική χοάνη κοχυλιού που το νερό διαπερνά και γεννά ήχους και ρυθμούς. Και ο ήχος γίνεται εαυτός και τόπος και διαμορφώνει ένα εμείς τόσο ίδιο αλλά και τόσο διαφορετικό. 

Όπως αποτυπώνεται και απεικονίζεται στο ενδιάμεσο και το παρακάτω. 

Μοιάζει με μακέτα, αλλά δεν είναι. Για την ακρίβεια είναι μια αεροφωτογραφία μιας γιγαντιαίας κυανοτυπίας. Η φωτογραφική αυτή τεχνική που ανακαλύφθηκε το 1842 και ήταν δημοφιλής μέθοδος εκτύπωσης και αναπαραγωγής φωτογραφιών, σχεδίων, χαρτών και εγγράφων μέχρι τα μέσα του 20ου αιώνα. Η συγκεκριμένη γιγαντιαία κυανοτυπία δημιουργήθηκε από τον φωτογράφο Στέφανο Τσακίρη. Και κάλυψε 276,64 τετραγωνικά μέτρα στις 18/09/2017 στην παραλία της Θεσσαλονίκης. Ενώ, συμμετείχε με αυτή στα ρεκόρ Γκίνεςς ως η μεγαλύτερη φωτογραφία με κυανοτυπία. Η πιο πρόσφατη απεικονιστική φωτογραφία μεγάλης κλίμακας αυτού του τύπου έλαβε χώρα με τη χρησιμοποίηση 57 σωμάτων που κράταγαν τα χέρια στη μνήμη των θυμάτων των Τεμπών.  

Δεν ξέρω αν η ζωή είναι η μεγαλύτερη έκπληξη που θεωρούμε ως δεδομένη μέχρι το οριστικό τέλος της. Αυτό που προσπαθώ να θυμάμαι, είναι να παραδίδομαι στη μαγεία των εκπλήξεων που μου φυλάει το κάθε της λεπτό. Έτσι, αυτό το γλυκό χειμωνιάτικο βραδάκι στου Ψυρρή φωτίστηκε από μια αχτίδα φωτός, που ερχόταν μέσα από τις γεύσεις και τις μουσικές. Ακούγεται κάπως σαν ανέκδοτο ένας τούρκος, ένας Ινδός, τέσσερεις Έλληνες ομονοούσαν. Δύο τραπέζια ενώθηκαν. Τα φαγητά και τα τραγούδια έγιναν οι αρμοί της γέφυρας του αισθήματος που ερχόταν από τα βάθη του χρόνου. Δε χρειαζόταν προσπάθεια. Μόνο αναγνώριση. Το ντέρτι που φωλιάζει μέσα στα σωθικά και καίει από μέσα την ψυχή. Αυτού που θέλει να εκφραστεί πριν το υποτάξει η σκέψη. Εκείνο που πότε βγαίνει σαν κλάμα, σαν καημός και πότε σαν την ανείπωτη και ανόθευτη ηφαίστεια χαρά σε παίρνει από το χέρι και σε σεργιανά σε μνήμες που τρέχουν μέσα στα κύτταρα του χώρου και του χρόνου και προηγήθηκαν του να είσαι εσύ. Ξόρκι. Θες να το τραγουδήσεις, να το χορέψεις, να το κλάψεις, να το μοιραστείς. Γιατί είναι βαρύ και ας δίνει φτερά. Το αισθάνεσαι σα να σε καταπίνει. Σαν κουκούτσια φτύνει σκέψεις, άμυνες, τοίχους υψωμένους. Δήθεν θεωρίες και βεβαιότητες δε χωράνε. Συγχωράνε μόνο, όσα προηγήθηκαν, όσα γίνονται ακόμα για να μας χωρίζουν. Το χρώμα του δέρματος, τα λεφτά που συμβολίζονται από το τελευταίο τύπου κινητού και ρολογιού, οι διαφορετικές νοοτροπίες και καταγωγές, οι θρησκείες, οι πολιτικές. Οι διαχωριστικές γραμμές της επιφάνειας που σε άλλη φάση θα λειτουργούσαν διασπαστικά χωνεύονται. Η αλήθεια σα νερό τα διάβρωσε όλα και  έκανε χώρο να ακουστεί η ιαχή της παρουσίας και το ντέρτι, το κοινό αίσθημα. Και η ευγνωμοσύνη για το μοίρασμα. Πως να μιλήσεις σε έναν δυτικό, έναν αγγλόφωνο για αυτό; Θα σε ρώταγε για το θερμοσίφωνα, αν πλύθηκες, ή θα σου έλεγε βάλε κανένα πλυντήριο. Θέμα ανατροφής και αισθητικής διαφορετικής. Κι όμως, η αλήθεια εκφράζεται μέσα από το ντέρτι, του νταλκά σε κάθε στροφή του δρόμου αυτού του τόπου.

                      Πόσα αντέχεις να χάσεις και πόσα θέλεις να κερδίσεις;!

Από τη μισάνοιχτη μπαλκονόπορτα μπαίνει με τους δικούς του αργούς ρυθμούς ο χειμώνας. Πέφτει μια μπόρα, που πάλι θα ταλαιπωρήσει τους οδηγούς.  Η μυρωδιά μιας σκιάς από ότι υπήρξε. Απορία. Νόημα. Επίκεντρο. Άσε το πως, βρες το γιατί. Κορνάρισμα. Ακούγεται η απουσία και η παρουσία. Διεκδίκηση. Μια θέση, μια ύπαρξη. Εγκράτεια.  Επιτυχία. Πάρκινγκ. Προσωρινό. Πάθος. Με Αγκάλιασε.

Και συνεχίζω... 

 Χριστίνα Μαξούρη - Φοίβος Δεληβοριάς "Ο όρκος"