Ζ-> εμπιστοσύνη στην άγνοια
" Ζ " : Μίκης Θεοδωράκης - YouTube
Ευθείες και γωνίες. Παραδόξως καμία στροφή, καμία ρίμα .Δεν είναι προτάσεις αυτές χωρίς ρήμα. Κρίμα! Κι όμως, το ζήτα είναι το πιο αγαπημένο μου γράμμα. Τρεις γραμμές, οι δύο παράλληλες και η μια διαγώνια. Κι ας μην περιέχει τον παραμικρό κύκλο, ούτε μπαστουνάκια, ούτε επιστροφή που μπορεί να σημάνει την καταστροφή. Το κατά σειρά έκτο γράμμα της ελληνικής αλφαβήτου, η ταινία του Γαβρά, το βιβλίο του Βασιλικού. Τον πότισες ή ποτίστηκε η γλάστρα; Όπως κι αν έχει, ρώτησε τα άστρα να σου πουν το μέλλον. Η δικιά μου προσοχή μετατοπίστηκε μετά από καιρό στο νερό. Και αυτό παίζει τον δικό του καταλυτικό ρόλο. Όχι γιατί το αίμα νερό δε γίνεται, αλλά γιατί ερχόμαστε μέσα στο νερό, το γνωστό ως αμνιακό υγρό και φεύγουμε με τον αέρα, αφήνοντας τη τελευταία μας πνοή, μέσα στον ύπνο τους οι τυχεροί χωρίς αγωνία. Αυτή του τέλους και της τροχιάς του βέλους.
Έχει πάρει να βρέχει πάλι και η σκέψη μου τρέχει, καθώς ανοίγω την πόρτα να ακούσω και να μυρίσω τη βροχή. Και ας φύγει η ζέστη από το δωμάτιο, δεν έχει σημασία. Ο ήχος της με ηρεμεί όπως πέφτει πάνω στη τέντα αισθάνομαι προστασία. Αυτή που φέρνει η κάθαρση. Σαν ψέμα ακούγεται η ευεργεσία του ουρανού. Για την επαλήθευση των σκέψεων, βγήκα έξω να κάνω τσιγάρο και να ακούσω τον ήχο της. Καθώς σκεφτόμουν τη δίψα της γης και τον χορό- πρόσκληση των ινδιάνων σαμάνων, εκείνη όπως πέφτει μου δίνει τη ρυθμική της υπόσχεση: θα ποτίσω όλα τα δένδρα και το χώμα, θα σχηματίσω τέτοια αυλάκια και πριν καταλήξω στη θάλασσα, θα ψάξω να βρω τα ρείθρα, όπως ήταν μέσα στους αρχαίους περσικούς ναούς, τα ζιγκουράτ. Να αισθανθεί η φύση την ανανέωση, να καθρεφτιστεί η ματιά στο καθαρό νερό και όχι στη λάσπη.
Λοιπόν το ζήτα, για να επανέλθω, περιέχει μέσα του την πρόσκληση, έχει τη θαλπωρή της επιθυμίας της παιδικής αν του αλλάξουμε τον συνειρμό. Μου θυμίζει το Ζορό, που προστάτευε τους αδύναμους, τους χωρίς στον ήλιο μοίρα. Ίσως για αυτό να μου αρέσει τόσο πολύ κι ας μου θυμίζει λίγο, πολύ λίγο το μι που έπεσε στο πλάι και κοιμάται και το μη που μικρή άκουγα σαν αφορισμό, παρά σαν αποτροπή και περιορισμό. ΜΗ ζητάς, αν θέλει ο άλλος θα σου δώσει, θα μοιραστεί. Και όμως, τώρα που μπήκα στη διαδικασία να ξεμάθω, όσα έχω μάθει για να ξαναμάθω αυτά που διαλέγω να με συγκινούν και να με συναρπάζουν για να βρω την αρχή του τέλους ή το τέλος της αρχής. Το μόνο που ζητάω είναι το απίθανο. Τη γαλήνη της ισορροπίας και ταυτόχρονα της αμιγούς διεκδίκησης μέσα από τον αγώνα.
Και δε το ζητάω πλέον από τους άλλους, αλλά από εμένα. Με απλά λόγια μου ζητά-ω να γίνω το δικό μου ζήτα. Αυτό που αρχίζει όχι από πάνω προς τα κάτω, αλλά αντίστροφα. Όπως η μαθηματική τιμή του γράμματος που αντιστοιχεί στον αριθμό επτά. Για να θυμίζει τις ημέρες της εβδομάδας, της δημιουργίας, τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου, τις ελεύθερες τέχνες και τους επτά αρχαίους σοφούς, τους επτά λόφους που πάνω τους κτίστηκαν η Ρώμη και η Κωνσταντινούπολη, που η τελευταία πολιορκήθηκε από τους μωαμεθανούς επτά φορές πριν τελικά αλωθεί την έβδομη μέρα. Τις πληγές του φαραώ, τις αμαρτίες αλλά και τις κύριες αρετές, τους μυστικούς 7, τα χρώματα του ουράνιου τόξου, αλλά και τα νησιά από τα οποία κατάγομαι!
Επεισοδιακή βδομάδα. Συζητήσεις επί συζητήσεων κάψιμο ή ταφή; Στόλισα δένδρο της μνήμης μετά από τόσα χρόνια. Το τράβηξα φωτογραφία, δες το αν θες. Μια γιρλάντα τιρκουάζ, της ελπίδας, αλλά φτιαγμένη από κομένα και βαμμένα ρολά από κωλόχαρτα και μέσα τους ασπρόμαυρα στιγμιότυπα. Και αυτό γιατί με την ελπίδα, τα έχω σπάσει. Με χάλασε το να ελπίζω, ξέχασα να ζώ την κάθε στιγμή σα να είναι η τελευταία. Η πρώτη και η τελευταία. Σαν και αυτή, όπως όταν σαν παιδιά ζητούσαμε να μεγαλώσουμε για να τα αλλάξουμε όλα, μια που υπήρχε η άγνοια του κινδύνου και τώρα ζητάμε να μικρύνουμε για να μην υπολογίζουμε το ρίσκο και το φόβο. Αυτή η εμπιστοσύνη στην άγνοια, που δε σε κάνει να υπολογίζεις το κόστος, απλά ριψοκινδυνεύεις ακόμα και τη ζωή σου, γιατί αλλιώς δεν έχει νόημα.
--"Επιτάφιο επίγραμμα του Λαμπράκη" του Νικηφόρου Βρεττάκου
Σηκώνοντας στους ώμους του το έπαθλο του Μαραθωνίου
ο ωραίος νεκρός κατεβαίνει στον άδη,
’κει που οι αιώνιοι Έλληνες τον καρτερούν.
Αλλ’ όμως τούς πάει μισό τ’ άγγελμα:
ΝΕΝΙΚΗ-
άλλοι σας φέρνουν πίσω μου το ΝΕΝΙΚΗΚΑΜΕΝ.
Εγώ δεν ήτανε να ρθω τόσο ενωρίς, εμένα,
στων Πλαταιών τη χώρα και του Μαραθώνα,
με σκοτώσανε οι Πέρσες.
(Δημοσιεύτηκε στην «Επιθεώρηση Τέχνης», τ. 101, Μάιος 1963, σελ. 387)
Σχόλια